Tax Alert 2026-33: 26 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği ile Getirilen Uygulama Esasları

DÜZENLEMENİN KAPSAMI

26 Seri No.lu Tebliğ, 2/4/2026 tarihli ve 7577 sayılı Kanun ile 21/5/2026 tarihli ve 7582 sayılı Kanunla Kurumlar Vergisi Kanunu’nda yapılan düzenlemelere ilişkin açıklamaları içermekte olup, 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’nin ilgili bölümlerinde değişiklik yapmaktadır.

Bu Alert’te, Tebliğ’in kurumsal mükellefler açısından öne çıkan hükümleri ele alınmaktadır: üretim ve zirai üretim kazançlarında 12,5 puan indirim, yurt dışından satın alınan malların yurt dışında satışından veya bu satışlara aracılıktan elde edilen kazançlarda indirim, nitelikli hizmet merkezi kazançlarında indirim ile serbest bölge ve İstanbul Finans Merkezi rejimine ilişkin değişiklikler. Vakıf üniversitesi bünyesindeki sağlık kurumları gibi dar kapsamlı hükümler ise bu çalışmanın dışında bırakılmıştır.

ÜRETİM KAZANÇLARINDA 12,5 PUAN İNDİRİM

Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 32. maddesinin sekizinci fıkrasında yapılan değişiklikle, sanayi sicil belgesini haiz ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları ile zirai üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran bu üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlarına kurumlar vergisi oranı 12,5 puan indirimli, yani %12,5 olarak uygulanacaktır.

Bu oran, kazancın tamamına değil, üretim faaliyetinden elde edilen kazanca isabet eden matrah kısmına uygulanır. İndirimli oran uygulanacak matrah, dönem matrahının üretim faaliyetinden elde edilen kazancın ticari bilanço kârına oranıyla çarpılması suretiyle tespit edilir. Bu şekilde hesaplanan tutarın üretimden elde edilen kazancı ve ilgili dönem safi kurum kazancını aşamayacağı Tebliğ’de açıkça belirtilmiştir.

İndirimli oran, 2027 vergilendirme döneminden itibaren %12,5 oranında uygulanacaktır. Buna karşılık 2026 vergilendirme döneminde, sanayi sicil belgesini haiz olup fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim faaliyetlerinden kaynaklanan kazançları bakımından bir puan indirimli uygulama devam edecektir. Bu ayrım, 2026 ile 2027 arasında üretim kazancına uygulanacak oran bakımından belirleyicidir.

Sanayi sicil belgesini haiz olup münhasıran bu belge kapsamında yazılım, bilişim ve benzeri hususlarda gerçekleştirilen üretim faaliyeti sonucu elde edilen kazançlara da indirimli oran uygulanabilecektir. Üretim faaliyetinin esas itibarıyla fason üreticiler aracılığıyla yürütülmesi veya mükellefin üretim organizasyonu ile üretim riskini üstlenmeksizin yalnızca ticari faaliyette bulunması halinde, bu faaliyetlerden elde edilen kazançlar üretim kazancı olarak değerlendirilmez.

ÜRETİM VE İHRACAT İNDİRİMİNİN BİRLİKTE UYGULANMAMASI

Üretim faaliyetinden elde edilen ve 12,5 puan indirim uygulanan kazancın ihracata isabet eden kısmına, ikinci defa indirime yol açacak şekilde ayrıca 5 puan ihracat indirimi uygulanmayacaktır. Sanayi sicil belgesini haiz kurumların ürettikleri ürünlerin gerek yurt içinde gerekse yurt dışında satışından elde ettikleri kazanca 12,5 puan indirim uygulandığından, bu kazanç bir bütün olarak değerlendirilmektedir.

Buna karşılık, mükellefin kendisinin üretmeyip satın alarak ihraç ettiği ürünlerden elde ettiği kazanç, üretim kazancı kapsamında değildir; bu kazanç bakımından ihracat faaliyetine ilişkin 5 puan indirim ayrıca uygulanabilir. Üretim ve ihracat faaliyetlerinin birlikte yürütüldüğü hallerde, indirimli oran uygulanacak matrah, üretim ve ihracat kazançları ayrı ayrı dikkate alınarak tespit edilir.

YURT DIŞI TİCARET KAZANÇLARINDA İNDİRİM

Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 10. maddesinin birinci fıkrasına eklenen (i) bendiyle, kurumların yurt dışından satın aldıkları malları Türkiye’ye getirmeksizin yurt dışında satmalarından veya yurt dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık etmelerinden elde ettikleri kazançların %95’i kurum kazancından indirilebilecektir. Endüstri bölgelerinden Cumhurbaşkanınca uygun bulunanlarda faaliyet gösteren kurumlar ile İstanbul Finans Merkezi Bölgesi'nde katılımcı belgesi alarak faaliyette bulunan kurumlar bakımından bu oran %100 olarak uygulanacaktır.

İndirimden yararlanılabilmesi için, aracılık faaliyetine konu malların satıcısı ve alıcısının Türkiye’de bulunmaması ve kazancın elde edildiği hesap dönemine ilişkin kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmiş olması gerekmektedir. Bu süre içinde Türkiye’ye transfer edilmeyen kazançlar, daha sonraki yıllarda transfer edilse dahi indirimden yararlanamaz. Malların Türkiye’ye getirilmesi halinde ise bu satıştan elde edilen kazanç bakımından indirim uygulanmaz.

NİTELİKLİ HİZMET MERKEZİ KAZANÇLARINDA İNDİRİM

Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 10. maddesinin birinci fıkrasına eklenen (j) bendiyle, Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu kapsamında nitelikli hizmet merkezi olarak faaliyette bulunan kurumların münhasıran bu faaliyetleri kapsamında yurt dışından elde ettikleri kazançların %95’i kurum kazancından indirilebilecektir. Endüstri bölgelerinden Cumhurbaşkanınca uygun bulunanlar ile İstanbul Finans Merkezi Bölgesi'nde katılımcı belgesiyle nitelikli hizmet merkezi olarak faaliyette bulunan kurumlar bakımından bu oran %100 olarak uygulanacaktır.

İndirim, nitelikli hizmet merkezinin faaliyete geçtiği hesap dönemi dahil olmak üzere yirmi hesap dönemi boyunca uygulanacaktır. Kazancın elde edildiği hesap dönemine ilişkin kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmiş olması şarttır; bu süre içinde transfer edilmeyen kazançlar bakımından indirimden yararlanılamaz.

SERBEST BÖLGE İSTİSNASININ KAPSAMI

Serbest Bölgeler Kanunu’nun geçici 3. maddesinde 7577 sayılı Kanunla yapılan değişiklikle, 1/1/2026 tarihinden itibaren elde edilen kazançlara uygulanmak üzere, serbest bölgelerde üretim faaliyetinde bulunan mükelleflerin bu bölgelerde imal ettikleri ürünlerin yalnızca yurt dışına satışından elde edilen kazançları değil; aynı zamanda serbest bölge içine veya diğer serbest bölgelere yapılan satışlardan elde edilen kazançları da gelir ve kurumlar vergisinden müstesna tutulacaktır.

ASGARİ KURUMLAR VERGİSİ İLE İLİŞKİ

Tebliğ ile, yurt dışından satın alınan malların Türkiye’ye getirilmeksizin satışından elde edilen kazançlarda indirim, nitelikli hizmet merkezi kazançlarında indirim ve İstanbul Finans Merkezi'nde gerçekleştirilen finansal hizmet ihracı kapsamındaki indirim, yurt içi asgari kurumlar vergisi hesaplamasında kurum kazancından düşülen istisna ve indirimler arasına eklenmiştir. Böylece bu indirimlerin asgari kurumlar vergisi matrahı karşısındaki konumu açıklığa kavuşturulmuştur.

YÜRÜRLÜK

Tebliğ, yayımı tarihinde, yani 4 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Tebliğ’de düzenlenen hükümlerin bir kısmı, dayanağını oluşturan kanun maddelerinin yürürlük tarihleri itibarıyla uygulanacaktır; üretim kazancında 12,5 puan indirim 2027 vergilendirme döneminden itibaren, serbest bölge istisnasının genişletilen kapsamı ise 1/1/2026 tarihinden itibaren elde edilen kazançlara uygulanmak üzere hüküm ifade eder.

DEĞERLENDİRME

26 Seri No.lu Tebliğ, kurumlar vergisinde faaliyet bazlı bir indirim yapısını uygulamaya taşımaktadır. Üretim, ihracat ve yurt dışı ticaret kazançlarının ayrı ayrı tespit edilmesi ve indirimli oran uygulanacak matrahın formül üzerinden hesaplanması, üretim faaliyetiyle diğer faaliyetlerin muhasebe kayıtlarında ayrıştırılmasını gerektirir.

2026 ve 2027 vergilendirme dönemleri arasında üretim kazancına uygulanacak oran farkı (bir puana karşılık 12,5 puan) ile üretim ve ihracat indiriminin birlikte uygulanmaması kuralı, indirimden beklenen avantajın yeniden değerlendirilmesini gerektirebilir. Yurt dışı ticaret ve nitelikli hizmet merkezi kazançlarında ise Türkiye’ye transfer süresi, indirimden yararlanmak için belirleyici bir şarttır.

Bu nedenle, indirim kapsamındaki kazançların doğru sınıflandırılması, indirim kapsamında olan ve olmayan hasılat ile maliyet ve gider unsurlarının ayrı ayrı izlenmesi ve transfer şartlarının süresinde yerine getirilmesi, indirimlerden yararlanmanın esasını oluşturmaktadır.