Tax Alert 2026-25: Küresel Asgari Vergi Kapsamında Bilgi Değişimi Anlaşması Onaylandı

DÜZENLEMENİN KAPSAMI

Anlaşma, OECD/G20 BEPS Kapsayıcı Çerçevesi kapsamında geliştirilen Pillar Two/GloBE kurallarının idari iş birliği boyutuna ilişkindir. Pillar Two kuralları kapsama giren çok uluslu işletme gruplarının faaliyet gösterdikleri ülkelerde asgari düzeyde vergilendirilmesini amaçlamaktadır.

Bu rejimin etkin uygulanabilmesi için, grup şirketlerinin bulunduğu ülkeler itibarıyla kazanç, kapsanan vergi, efektif vergi oranı, güvenli liman uygulamaları ve varsa tamamlayıcı vergi bilgilerinin tutarlı bir formatta raporlanması gerekmektedir.

Bu amaçla kullanılan temel raporlama aracı Küresel ATV Bilgi Beyannamesidir. Onaylanan Anlaşma ise bu beyannamedeki bilgilerin hangi kapsamda, hangi yöntemle ve hangi yetkili makamlar arasında değişime konu edileceğini düzenlemektedir.

1. Küresel ATV Bilgi Beyannamesi Bilgilerinin Değişimi

Anlaşma kapsamında, Küresel ATV Bilgi Beyannamesinde yer alan bilgilerin ilgili ülke vergi idareleri arasında otomatik olarak değişimi öngörülmektedir.

Bilgi değişimi, beyannamenin tamamının her ülkeyle paylaşılması şeklinde değil; Anlaşmada yer alan bilgi paylaşımı yaklaşımına göre ilgili ülkeyi ilgilendiren bölümlerin aktarılması esasına dayanmaktadır. Bu çerçevede Genel Bölüm ile ilgili Ülkesel Bazlı Bölümlerin hangi ülkelere iletileceği Anlaşma hükümlerine göre belirlenecektir.

2. Bilgi Değişiminin Zamanı ve Yöntemi

Anlaşma, bilgi değişiminin süresini, teknik formatını ve yetkili makamlar arasındaki iletim yöntemini belirlemektedir. Bilgilerin OECD Ortak Şeması ve Ortak İletim Sistemi üzerinden paylaşılması, böylece Pillar Two kapsamındaki verilerin ilgili ülkelerde karşılaştırılabilir hale gelmesi amaçlanmaktadır.

Anlaşmanın onaylanması, Türkiye’nin tüm imzacı ülkelerle kendiliğinden ve sınırsız bilgi değişimine başladığı anlamına gelmemektedir. Fiili bilgi değişimi, ilgili yetkili makamlar arasında Anlaşma hükümlerine uygun aktif bilgi değişimi ilişkisinin kurulmasına bağlı olarak işleyecektir.

3. Düzeltme, Uyum ve İş Birliği Süreçleri

Anlaşma eksik, hatalı veya tutarsız bilgi bulunması halinde yetkili makamların nasıl hareket edeceğine ilişkin hükümler de içermektedir. Bu kapsamda bir yetkili makamın diğer yetkili makamdan düzeltme talep etmesi, eksik bilgilerin tamamlanmasını istemesi veya uyum konularında iş birliği yapması mümkün olabilecektir.

Bu düzenleme, aynı gruba ilişkin farklı ülkelerde sunulan Pillar Two veri setleri arasında uyumsuzluk bulunması halinde önem kazanacaktır.

4. Gizlilik ve Veri Koruma Yükümlülükleri

Değişime konu edilecek bilgiler gizlilik ve veri koruma hükümlerine tabidir. Bilgilerin yalnızca Anlaşmada öngörülen amaçlarla kullanılması, yetkisiz erişime karşı korunması ve veri güvenliğine ilişkin şartlara uyulması gerekmektedir.

Gizlilik veya veri koruma şartlarının ihlali halinde bilgi değişim ilişkisinin askıya alınması veya sona erdirilmesi gündeme gelebilir.

5. Türkiye’nin Beyanı ve Uygulama Alanı

Türkiye, Karar ekindeki beyanında Sözleşme ve Protokol hükümlerini yalnızca diplomatik ilişkisi bulunan taraf devletler bakımından uygulayacağını belirtmiştir.

Bu nedenle merkezi beyan modelini kullanan gruplarda, yalnızca Küresel ATV Bilgi Beyannamesinin hangi ülkede verileceği değil, Türkiye ile ilgili ülke arasında aktif bilgi değişim ilişkisinin bulunup bulunmadığı da kontrol edilmelidir.

DEĞERLENDİRME

Bu Karar, mükellefler açısından tek başına yeni bir vergi yükü yaratmamaktadır. Ancak Pillar Two uygulamasında yeni bir aşamaya geçildiğini göstermektedir.

İlk aşamada ülkeler yerel mevzuatlarını ve beyan altyapılarını oluşturmaya odaklanmıştı. Yeni aşamada ise aynı gruba ilişkin verilerin farklı ülke vergi idareleri arasında paylaşılacağı ve karşılaştırılabileceği bir yapıya geçilmektedir.

Bu nedenle kapsama giren çok uluslu işletme grupları açısından konu artık yalnızca tamamlayıcı verginin doğru hesaplanması değildir. Türkiye’ye ilişkin verilerin grup genelindeki Pillar Two veri seti, Küresel ATV Bilgi Beyannamesi, ülke bazlı raporlama, transfer fiyatlandırması dokümantasyonu ve finansal raporlama çıktılarıyla tutarlı olması da ayrı bir kontrol alanı haline gelmiştir.

Özellikle Türkiye’de nihai ana işletmesi, ara ana işletmesi, bağlı işletmesi veya işyeri bulunan çok uluslu işletme gruplarının, Türkiye’ye ilişkin GloBE kazanç veya zarar hesaplamalarını, kapsanan vergilerini, ertelenmiş vergi düzeltmelerini, efektif vergi oranı hesaplamalarını, güvenli liman analizlerini ve yerel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi pozisyonlarını grup genelindeki veri setleriyle birlikte gözden geçirmeleri yerinde olacaktır.

Merkezi beyan modelinin kullanıldığı yapılarda, Küresel ATV Bilgi Beyannamesinin hangi ülkede ve hangi işletme tarafından verileceği kadar, Türkiye ile beyanın yapılacağı ülke arasında aktif bilgi değişim ilişkisinin bulunup bulunmadığı da önem taşımaktadır. Aktif bilgi değişim ilişkisinin bulunmadığı durumlarda, Türkiye’de ayrıca yerel beyan veya bildirim ihtiyacı doğup doğmadığı ayrıca değerlendirilmelidir.

Bu gelişme, Pillar Two’nun yalnızca bir vergi hesaplama çalışması olarak ele alınamayacağını göstermektedir. Kapsamdaki grupların veri kalitesi, ülkesel tutarlılık, grup içi sorumluluk paylaşımı ve denetim hazırlığı başlıklarını birlikte yönetmesi gerekecektir.